เที่ยวญี่ปุ่นอย่างสะดวกสบายด้วยบัตร IC Card

iccard

บัตร IC Card หรือหลายคนอาจรู้จักในชื่อ Suica, PASMO, ICOCA ฯลฯ แต่ยังไม่ค่อยเข้าใจว่ามันคืออะไร ใช้อย่างไร วันนี้เราจะมาหาคำตอบปูความรู้เบื้องต้นกัน ว่าไปญี่ปุ่นควรมีเจ้าบัตรนี้หรือไม่

บัตร IC Card คืออะไร

บัตร IC Card คือ บัตรเติมเงินสมาร์ทการ์ดของประเทศญี่ปุ่น สามารถแตะจ่ายซื้อสินค้า ขึ้นรถขนส่งสาธารณะแบบไร้เงินสด บัตรใบเดียวใช้ได้เกือบทั่วประเทศ โตเกียว-โอซาก้า-ซัปโปโร-ฟุกุโอกะ-นาโกย่า ได้เหมือนกันหมด โดยบัตรมีอายุ 10 ปีนับจากใช้งานครั้งสุดท้าย ดังนั้นใครที่ซื้อไว้แล้วคิดว่าต้องกลับมาญี่ปุ่นซ้ำแน่นอน ก็แนะนำเก็บบัตรไว้ใช้ครั้งถัดไปดีกว่า

สิ่งที่ควรทำความเข้าใจก่อนซื้อบัตร IC Card

  1. บัตร IC Card ไม่ใช่พาสและไม่ได้มอบส่วนลดพิเศษในการเดินทางใดๆ นอกจากในรถไฟบางเส้นทางที่อาจมีส่วนลดให้แค่ 2-3 เยนต่อเที่ยว แต่สิ่งที่บัตรนี้มอบให้ คือ ความสะดวกสบายในการใช้จ่ายในชีวิตประจำวันทั่วไปแบบไร้เงินสด เช่น การเดินทางด้วยรถไฟ รถบัส แท็กซี่ การซื้อสินค้าตามร้านสะดวกซื้อหรือตู้กดอัตโนมัติ การใช้บริการอื่นๆอย่างการเช่าตู้ล็อคเกอร์ เป็นต้น
  2. มีบัตรทราเวลการ์ด / บัตรเครดิต อยู่แล้ว ควรซื้อบัตร IC Card เพิ่มหรือไม่?

ระบบชำระเงิน IC ไม่ใช่ระบบเดียวกับบัตรเครดิต (VISA / Mastercard / JCB / Amex ฯลฯ) ดังนั้น บัตรเครดิต บัตรเดบิต บัตรทราเวลการ์ด ไม่สามารถใช้จ่ายในระบบ IC ได้ แล้วระบบขนส่งสาธารณะในญี่ปุ่นส่วนใหญ่ รับแค่เงินสดกับบัตร IC Card เท่านั้น

บัตร IC Card ที่นักท่องเที่ยวควรรู้จักเมื่อมาเที่ยวญี่ปุ่น

บัตร IC Card มีขายทั่วประเทศญี่ปุ่น แต่มีชื่อเรียกที่แตกต่างกันขึ้นกับแต่ละบริษัทในแต่ละพื้นที่ โดยมีทั้งหมด 10 ระบบหลักที่สามารถใช้จ่ายและเติมเงินร่วมกันได้เกือบทั่วประเทศ เสมือนเป็นบัตรเดียวกันแค่ชื่อเรียกและลายบนบัตรต่างกันเท่านั้น

บัตรที่ขายในพื้นที่โตเกียว – คันโต

ic card japan 1

Suica
บัตรออกโดยบริษัท JR East ในมหานครโตเกียว เซ็นได นิงะตะ อาโอโมริ โมริโอกะ อะกิตะ
*บัตร Suica ยังอยู่ในช่วงของขาดตลาด ไม่มีขายทุกสถานี ตรวจสอบสถานที่ขายบัตรที่เว็บไซด์ JR East

Welcome Suica
บัตรสำหรับนักท่องเที่ยว ใช้งานเหมือนบัตร Suica เกือบทุกประการ ไม่มีค่าธรรมในการซื้อ แต่สามารถใช้ได้แค่ 28 วัน โดยไม่สามารถขอคืนเงินได้
* บัตร Welcome Suica ไม่มีขายทุกสถานีเช่นกัน ตรวจสอบสถานที่ขายบัตรที่เว็บไซด์ JR East

PASMO
บัตรออกโดยบริษัทรถไฟเอกชนต่างๆในมหานครโตเกียว เช่น Tokyo Metro, Toei Subway, Keisei Railway, Keikyu Railway เป็นต้น
*บัตร Pasmo ยังอยู่ในช่วงของขาดตลาด ไม่มีขายทุกสถานี

PASMO PASSPORT
บัตรสำหรับนักท่องเที่ยว ใช้งานเหมือนบัตร Suica เกือบทุกประการ ไม่มีค่าธรรมในการซื้อ แต่สามารถใช้ได้แค่ 28 วัน โดยไม่สามารถขอคืนเงินได้ 
*บัตรจำหน่ายถึงแค่เดือนสิงหาคม 2567 เท่านั้น

บัตรที่ขายในพื้นที่ โอซาก้า – คันไซ

ic card japan 2

ICOCA
บัตรออกโดยบริษัท JR West ในโอซาก้า และเมืองต่างๆในภูมิภาคคันไซและชุโงคุ

PiTaPa 
PitaPa ออกโดยบริษัทรถไฟและรถบัสเอกชนในคันไซ เป็นระบบที่สามารถใช้ร่วมกับบัตร IC Card ทั้ง 9 ระบบหลักได้ แต่ต่างที่เป็นบัตรใช้ก่อน-จ่ายทีหลัง จึงไม่เหมาะสำหรับนักท่องเที่ยว เพราะสมัครบัตรยากเหมือนบัตรเครดิต

พื้นที่ฟุกุโอกะ – คิวชู

ic card japan 9

SUGOCA
บัตรออกโดยบริษัท JR Kyushu ในฟุกุโอกะ คุมาโมโตะ โออิตะ คาโงชิม่า และนางาซากิ

Nimoca
บัตรออกโดยบริษัทรถไฟและรถบัส Nishitetsu ในฟุกุโอกะ และบริษัทรถบัสในคุมาโมโตะ ซากะ โออิตะ มิยาซากิ

Hayakaken
บัตรออกโดยบริษัท Fukuoka City Subway ในฟุกุโอกะ

บัตรที่ขายในพื้นที่นาโกย่า – ชุบุ

ic card japan 4

Toica 
บัตรออกโดยบริษัท JR Central ในนาโกย่าและชิสุโอกะ

Manaca
บัตรออกโดยบริษัท Meitetsu ในนาโกย่า

บัตรที่ขายในพื้นที่ฮอกไกโด

ic card japan 3

Kitaca
บัตรออกโดยบริษัท JR Hokkaido ในเมืองซัปโปโร โอตารุ อาซิฮิคาวา และฮาโกะดาเตะ

นอกจากนี้ยังมีระบบบัตรอื่นๆที่มีเงื่อนไขต่างกันกับระบบ IC หลัก เช่น 

  • PitaPa ออกโดยบริษัทรถไฟและรถบัสเอกชนในคันไซ เป็นระบบที่สามารถใช้ร่วมกับบัตร IC Card อีก 9 ระบบหลักได้ แต่ต่างที่เป็นบัตรใช้ก่อน-จ่ายทีหลัง จึงไม่เหมาะสำหรับนักท่องเที่ยว เพราะสมัครบัตรยากเหมือนบัตรเครดิต
  • บัตรท้องถิ่นที่มีระบบ IC ของตัวเอง แต่บัตรไม่สามารถใช้กับระบบหลักทั้ง 10 ได้ แต่กลับกัน คือบัตรทั้ง 10 ระบบหลักสามารถมาใช้ในพื้นที่นั้นได้ ตัวอย่างเช่น บัตร Sapica ของบริษัท Saporo Municipal Subway ในซัปโปโร และบัตร Paspy ในฮิโรชิม่า
  • บัตรท้องถิ่นที่มีระบบ IC ของตัวเอง แต่ไม่ใช้ร่วมกับระบบหลักทั้ง 10 เช่น Okica ของโอกินาว่า

ใช้บัตร IC Card ที่ไหนได้บ้าง?

ระบบขนส่งสาธารณะ ร้านสะดวกซื้อ ตู้กดอัตโนมัติ หรือบริการอื่นๆทั่วประเทศ ที่รองรับบัตร IC Card สามารถมองหาได้จากสัญลักษณ์  IC ตามจุดต่างๆทั่วประเทศ แต่สำหรับระบบขนส่งสาธารณะตามเมืองหลักอย่าง โตเกียว โอซาก้า นาโกย่า ฟุกุโอกะ และซัปโปโร รับบัตร IC Card หมด แต่ไม่สามารถใช้ข้ามพื้นที่กันได้ถึงแม้ต้นทาง-ปลายทางจะรับ IC Card ก็ตาม

ic card japan 5
ic card japan 6

วิธีใช้งานบัตร IC Card

1.ซื้อบัตร IC Card
บัตร IC Card ซื้อได้ตามตู้จำหน่ายตั๋วอัตโนมัติในสถานีรถไฟและเคาน์เตอร์สำนักงานบริษัทรถไฟต่างๆ ราคาเริ่มต้นที่ 1,000 เยน แต่จะมีค่ามัดจำ 500 เยน ส่วนที่เหลือคือเงินในบัตรที่นำไปใช้ได้เลย

2. การแตะบัตรจ่ายเงิน
การใช้บัตรที่สถานีรถไฟ เมื่อเดินผ่านประตูตรวจตั๋วอัตโนมัติให้แตะบัตรที่สัญลักษณ์ IC ทั้งตอนเข้าและออก
ส่วนการใช้บนรถบัสหรือรถราง ให้แตะบัตรที่เครื่องอ่านข้างประตูทางเข้า และแตะบัตรอีกรอบที่เครื่องข้างคนขับเมื่อออกจากรถ แล้วการใช้จ่ายสินค้าหรือบริการอื่นๆให้แตะที่เครื่องอ่านเมื่อถึงขั้นตอนการชำระเงินเพียงครั้งเดียวต่อรายการ

3. เติมเงินเข้าบัตร IC Card อย่างไร?
การเติมเงินบัตร IC Card ง่ายที่สุดคือใช้เงินสดเติมเงินจากเครื่องจำหน่ายตั๋วอัตโนมัติในสถานีรถไฟ เพียงแค่สอดบัตร IC Card เข้าไป แล้วเลือกจำนวนเงินที่ต้องการเติม จากนั้นใส่ธนบัตรเงินสด แค่นี้ก็เรียบร้อย

เติมเงินบนรถบัสหรือที่ร้านสะดวกซื้อก็ทำได้เช่นกัน เพียงแสดงบัตรแล้วแจ้งให้พนักงานทราบว่าขอชาร์ตบัตร แล้วให้พนักงานดำเนินการให้

ic use 1

วิธีเช็คยอดเงินคงเหลือในบัตร

โทรศัพท์สมาร์ทโฟนมีแอปพลิเคชั่นที่สามารถตรวจสอบยอดเงินในบัตร IC Card หลายแอปด้วยกัน เช่น Japan train card balance check และ NAVITIME

การคืนเงินบัตร IC Card

หากคิดว่าภายใน 10 ปีนี้ไม่กลับมาญี่ปุ่นแน่นอน สามารถคืนบัตรได้ที่สถานีรถไฟหรือเคาน์เตอร์สำนักงานของบริษัทที่เป็นผู้ออกบัตรเท่านั้น วิธีดูที่ง่ายที่สุดคือซื้อที่ไหนคืนที่นั้น เมื่อคืนบัตรแล้วจะได้ค่ามัดจำบัตร 500 เยน และเงินที่ค้างอยู่ในบัตรคืน แต่จะหักค่าธรรมเนียม 220 เยน